<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<rss version="2.0" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">
<channel>
<title>Онцлох - Nalaikh.nutag.mn</title>
<link>http://nalaikh.nutag.mn/</link>
<language>ru</language>
<description>Онцлох - Nalaikh.nutag.mn</description>
<generator>DataLife Engine</generator><item>
<title>Шуурхай: Манай улс энэ жил анх удаа Дэлхийн адууны өдрийг тэмдэглэнэ ЦАГ АГААР: Улаанбаатарт шөнөдөө 6 хэм дулаан Сэлбэ хот орон сууцжуулах төслийн нийт гүйцэтгэл 32.6 хувьтай үргэлжилж байна ШУА-ийн Элчин сайдын Индэр цуврал лекцэд БНЭУ-ын Элчин сай</title>
<guid isPermaLink="true">http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2834</guid>
<link>http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2834</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><i><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-05/1779434712_8a06e628ec7c8a24fbec217d64a6dbb5_x3.png" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-05/medium/1779434712_8a06e628ec7c8a24fbec217d64a6dbb5_x3.png" alt="" class="fr-dib"></a><br>Нийслэлийн прокурорын газрын Зөрчлийн хэрэг бүртгэх ажиллагаанд хяналт тавих хэлтсийн хяналтын прокурор Г.Энхмаатай “Амьтны тухай хууль зөрчих” зөрчлийн гаралт, шийдвэрлэлтийн талаар ярилцлаа.</i></div><div style="text-align:justify;"><b>-Нийслэлийн хэмжээнд Зөрчлийн тухай хуульд заасан Амьтны тухай хууль зөрчих зөрчлийн гаралт, шийдвэрлэлтийн талаар мэдээлэл өгөхгүй юу? Амьтны тухай хууль зөрчих зөрчлөөс ямар төрлийн зөрчлүүд Нийслэлийн нутаг дэвсгэрийн хэмжээнд зонхилон үйлдэгдэж байна вэ?</b></div><div style="text-align:justify;">-Нийслэлийн прокурорын газраас 2026 оны эхний 4 сарын байдлаар Нийслэлийн Байгаль орчны газрын эрх бүхий албан тушаалтны Зөрчлийн тухай хуулийн 7.6 дугаар зүйлд заасан “Амьтны тухай хууль зөрчих” зөрчлийг шалгасан 163 хэрэг, материалд хяналт тавьсан. Энэ нь өнгөрсөн оноос 69 буюу 73.4 хувиар өссөн үзүүлэлттэй байгаа юм. Дээрх 163 зөрчлөөс  агнуурын бүс нутгаас бусад газарт, амьтныг агнах хориотой үед, эсхүл хориглосон хугацаанд амьтныг барьсан, агнасан, тээвэрлэсэн зөрчил 110 буюу зонхилон үйлдэгдсэн байна.</div><div style="text-align:justify;"> Ихэнх тохиолдолд зөрчил үйлдэгдсэн нь тодорхой, холбогдогч зөрчил үйлдсэнээ сайн дураараа хүлээн зөвшөөрдөг учраас зөрчлийг ажлын 5 хоногт багтаан хялбаршуулсан журмаар шалгаж, шийтгэл оногдуулж шийдвэрлэдэг бөгөөд 147 зөрчлийг хялбаршуулж шийдсэн байна. Харин 13 зөрчилд зөрчлийн хэрэг нээн хэрэг бүртгэлт явуулсан.</div><div style="text-align:justify;">Он гарснаас хойш дээрх зөрчлийн хэрэг, материалд холбогдсон иргэдээс 262 тарвага, 602 загас, 14 чоно, ятуу 4, зэрлэг гахай, үнэг тус бүр 3, хярс, шар шувуу тус бүр 2, дорго 1 бодгаль, 1 ширхэг бугын эвэр зэргийг хураан авсан байна.</div><div style="text-align:justify;"><b>-Амьтны тухай хууль зөрчих зөрчил үйлдсэн бол хүлээлгэх хуулийн хариуцлага ямар байдаг вэ?  Зөрчлийн улмаас байгаль орчинд учирсан хохиролд хэчнээн төгрөгийг нөхөн төлүүлсэн бэ?</b></div><div style="text-align:justify;">-Амьтны тухай хууль зөрчих зөрчил үйлдсэн болох нь тогтоогдсон хүн, хуулийн этгээдийн зөрчил үйлдэхдээ ашигласан эд зүйл, хууль бусаар олсон хөрөнгө, орлогыг хурааж, учруулсан хохирол, нөхөн төлбөрийг гаргуулахаас гадна Зөрчлийн тухай хуульд заасан хэмжээгээр торгох шийтгэл оногдуулдаг. Ер нь бол Амьтны тухай хууль зөрчих зөрчилд үйлдсэн зөрчлөөс нь хамаараад хүнд 150 мянган төгрөгөөс 1 сая төгрөг, хуулийн этгээдэд 1,5 саяас 10 сая төгрөгөөр торгох шийтгэл оногдуулах хуулийн заалттай.</div><div style="text-align:justify;">Түүнээс гадна амьтны аймагт учирсан хохирлыг Байгаль орчныг хамгаалах тухай хуулиар тухайн амьтны экологи– эдийн засгийн үнэлгээг хоёр дахин нэмэгдүүлсэн хэмжээгээр тооцож, зөрчил үйлдсэн иргэн, хуулийн этгээдээр нөхөн төлүүлдэг.</div><div style="text-align:justify;">Жишээлбэл 1 бодгаль тарваганы экологи-эдийн үнэлгээ 410 мянган төгрөг байдаг. Үүнийг 2 дахин нэмэгдүүлж тооцвол 820 мянган төгрөг болдог.</div><div style="text-align:justify;">Та бүхэн мэдэж байгаа байх энэ оны 1 дүгээр сарын 30-ны өдөр Хан-Уул дүүргийн 23 дугаар хорооны нутаг дэвсгэр, Богд-Хан уулын дархан цаазат газар, Нүхтийн амны хязгаарлалтын бүсэд газар ашиглагч хуулийн этгээд нь стандартад нийцээгүй хашаа барьснаас халиу буга зоогдож үхсэн зөрчил үйлдэгдсэн. Энэ зөрчлийн улмаас амьтны аймагт 25,4 сая төгрөгийн хохирол учирсан бөгөөд стандартын бус хашааг буулгаж, газар ашиглах эрхийг хэсэгчлэн цуцалж, тухайн стандартын бус хашаа барьсан хуулийн этгээдээр хохирол, нөхөн төлбөрийг гаргуулахаар шийдвэрлэсэн.</div><div style="text-align:justify;">2026 оны эхний 4 сард Амьтны тухай хууль зөрчих зөрчлийн улмаас 258 сая төгрөгийн хохирол, нөхөн төлбөр учирснаас 127,7 сая төгрөг буюу 49.4 хувь нөхөн төлөгдсөн байна.</div><div style="text-align:justify;"><b>-Хуулийн зохицуулалт байдаг ч иргэд яагаад энэ төрлийн зөрчлийн хэрэгт холбогдож байна вэ?</b></div><div style="text-align:justify;">-Нэг үеэ бодвол иргэд ан агнах, загас барих гэрээ, тусгай зөвшөөрөлгүйгээр амьтныг агнах, ашиглах, барих нь хууль бус гэдгийг мэддэг болсон. Гэсэн хэдий ч энэ төрлийн зөрчил буурахгүй байгаа нь зөрчилд холбогдсон иргэдийн ухамсартай шууд холбоотой байна. Агнуурын бүс нутгаас бусад газарт буюу хот суурин газарт тарвага, зурмын түүхий мах, нойтон арьсыг оруулахыг хориглодог. Гэтэл Амьтны тухай хууль зөрчсөн зөрчлийн дийлэнх нь нийслэл хот руу тарвага тээвэрлэсэн зөрчил байдаг. Энэ төрлийн зөрчилд холбогдсон иргэд “хүн бэлэглэсэн, эмчилгээнд хэрэглэх гэж байсан, эсхүл идэх зорилгоор авч явсан” гэдэг бол зарим хэсэг нь “хүний дайвар ачааг авсан, тарвага гэж мэдээгүй” гэх зэргээр тайлбарласан байдаг.</div><div style="text-align:justify;"><b>-Иргэд дээрх зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэхийн тулд ямар арга хэмжээ авах шаардлагатай байна вэ?</b></div><div style="text-align:justify;">-Амьтны тухай хууль зөрчих зөрчлийн дийлэнх нь загас, тарвага хууль бусаар хот, суурин газарт оруулж ирэх зөрчил байна. Ялангуяа үржлийн үед нь загас агнасан тохиолдол гарч байна.</div><div style="text-align:justify;">Амьтны тухай хуульд амьтдыг агнах, барихгүй байх хугацааг тодорхой заасан байдаг. Тухайлбал, бор гөрөөс, цагаан зээр, зэрлэг гахайг жил бүрийн 12 дугаар сарын 01-ний өдрөөс дараа оны 8 дугаар сарын 31-ний өдөр хүртэл, булга, суусар, элбэнх, үнэг, мануул чандага туулай, бор туулайг жил бүрийн 02 дугаар сарын 11- ний өдрөөс 11 дүгээр сарын 20-ны өдөр хүртэл, зурам, тарвагыг жил бүрийн 10 дугаар сарын 16-ны өдрөөс дараа оны 8 дугаар сарын 20-ны өдөр хүртэл, Дархадын цагаан загасыг жил бүрийн 8 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 10 дугаар сарын 20-ны өдөр хүртэл, Буйр нуурын загасыг жил бүрийн 5 дугаар сарын 15-ны өдрөөс 8 дугаар сарын 01-ний өдөр хүртэл, омоль загасыг жил бүрийн 8 дугаар сарын 30-ны өдрөөс 10 дугаар сарын 30-ны өдөр хүртэл; зарам загасыг жил бүрийн 9 дүгээр сарын 05-ны өдрөөс дараа оны 01 дүгээр сарын 30-ны өдөр хүртэл; Алтайн сугас загасыг жил бүрийн 6 дугаар сарын 15-ны өдрөөс 8 дугаар сарын 31-ний өдөр хүртэл, бусад загасыг жил бүрийн 4 дүгээр сарын 01-ний өдрөөс 6 дугаар сарын 15-ны өдөр хүртэл хугацаанд тус тус ахуйн болон тусгай зориулалтаар агнах, барихыг хориглосон байдаг тул дээрх хугацаанд амьтныг агнахгүй, барихгүй байхад анхаарах хэрэгтэй.</div><div style="text-align:justify;">Түүнчлэн бусдын дайвар ачаанд хориглосон амьтан болон бусад хориотой эд зүйл байгаа бол тээвэрлэхгүй байх, ачаа дайж байгаа болон ачааг хүлээн авах иргэний холбогдох мэдээллийг тэмдэглэж авах зэргээр зөрчилд холбогдохоос зайлсхийх шаардлагатай байна. Мөн амьтны түүхий эд, эрхтнийг эмчилгээнд хэрэглэх нь шинжлэх ухааны үндэслэлтэй юу гэдгийг бас бодолцох хэрэгтэй.</div><div style="text-align:justify;">Нэмж хэлэхэд энэ дэлхий зөвхөн хүнд зориулагдаагүй гэдгийг ойлгож амьтны эрхийг хамгаалах үйлсэд гар бие оролцоосой гэж уриалж байна.</div><div style="text-align:justify;">Нийтэлсэн: <a href="https://www.mnb.mn/j/135" rel="external noopener noreferrer">Улсын Ерөнхий Прокурорын газрын Хэвлэл мэдээлэл, Олон нийттэй харилцах алба</a></div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох / Мэдээ мэдээлэл]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Fri, 22 May 2026 15:24:14 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Дөрвөн жилийн өмнө ашиглалтад орсон Гачуурт-Налайх чиглэлийн авто зам дагуу ₮5.7 тэрбумаар явган хүний гурван гүүрэн гарц барина</title>
<guid isPermaLink="true">http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2800</guid>
<link>http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2800</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-05/1778213300_nuu1qy_69f97a8e0e1ea02d0ac50933_x974.jpg" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-05/medium/1778213300_nuu1qy_69f97a8e0e1ea02d0ac50933_x974.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>Гачууртын уулзвараас Налайх-Чойрын уулзвар хүртэлх 20.9 километр авто замыг 2022 онд ашиглалтад оруулсан байдаг. Энэ онд тус зам дагуу гурван байршилд явган хүний гүүрэн гарц барихаар болжээ.</div><ul><li style="text-align:justify;">Баянзүрхийн товчооны автобусны буудлын баруун талд, “Петровис” шатахуун түгээх станцын зүүн талд</li><li style="text-align:justify;">Налайхын зам дагуух МТ шатахуун түгээх станцын автобусны буудал орчимд</li><li style="text-align:justify;">“Ургах Наран” супермаркетын замын хойд талд тус тус явган хүний гүүрэн гарц барих юм байна.</li></ul><div style="text-align:justify;">Эдгээр гүүрэн гарцыг барихад <a href="https://ulaanbaatar.mn/files/mn/budget-info/file/47zal78h8z7/69450adfe337fe7967a30c2e.pdf" target="_blank" rel="noopener external noreferrer">₮5.7 тэрбумыг</a> зарцуулахаар төсөвлөжээ.<b>Гүүрэн гарцуудын хийцлэлийн тухай</b> Нийслэлийн Замын Хөгжлийн Газрын Зам барилгын хяналтын хэлтсийн ахлах мэргэжилтэн Б.Түшиг-Эрдэнэ<b> </b>“Гүүрэн гарцуудыг металл хийцтэйгээр барьж, хоёр талдаа явган зорчигч болон тэргэнцэртэй иргэд зорчих боломжтой налуу замтай байхаар төлөвлөсөн.</div><div style="text-align:justify;">Төслийн гүйцэтгэгчээр “Чанар хийц” ХХК болон “Доич Роуд” компанийн түншлэл шалгарч, гэрээ байгуулах шатандаа явж байна. Эдгээр гурван байршил нь осол, аваар их гардаг хэсгүүд бөгөөд гүүрэн гарцууд ашиглалтад орсноор явган зорчигчид авто замтай огтлолцохгүйгээр аюулгүй зорчих нөхцөл бүрдэнэ” гэв.</div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох  / Дүүргийн мэдээ  / Цаг үе]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Fri, 08 May 2026 12:07:33 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Ардчилсан нам хоёр талд хуралдав</title>
<guid isPermaLink="true">http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2791</guid>
<link>http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2791</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><b><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-04/1776053172_ardchilsan-nam-hoer-tald-huraldav.jpg" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-04/medium/1776053172_ardchilsan-nam-hoer-tald-huraldav.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>АН-ын Үндэсний бодлогын хорооны 68 дугаар хуралдаан өчигдөр Төрийн ордонд болов. Хуралдааны эхэнд Монгол Улсад өрнөсөн Ардчилсан хувьсгалын анхдагчдын нэг, Улсын бага хурлын гишүүн, УИХ-ын гишүүн асан, төр, нийгмийн зүтгэлтэн, Монгол Улсын Аж үйлдвэрийн гавьяат ажилтан Д.Баттулга агсныг дурсаж, түүний эхлүүлсэн ажлыг үргэлжлүүлж, ардчиллын төлөөх үзэл санааг нь түгээн дэлгэрүүлэхээ илэрхийлэв. </b></div><div style="text-align:justify;">АН-ын Үндэсний бодлогын хорооны 68 дугаар хуралдааныг нээж,  АН-ын дарга, УИХ дахь Ардчилсан Намын бүлгийн дарга О.Цогтгэрэл үг хэлэв.</div><div style="text-align:justify;"> Тэрээр “Ардчилсан Намын шинэчилсэн дүрмийг Улсын дээд шүүх бүртгэн авснаас хойш гурван сарын хугацаанд бид бүх шатандаа “Нээлттэй, Цэгцтэй” шинэчлэлийг өрнүүлж дотоод зохион байгуулалтаа бүрэн шинэчиллээ. Ардчилсан Намын бодлогыг зангидах Үндэсний бодлогын хорооны 378 гишүүд та бүхэнд амжилт хүсье. Ардчилсан Нам цаашид бодлого суурьтай, судалгаанд тулгуурласан, гишүүн төвтэй нам болно. Хувийн ашиг сонирхлоос илүү нийтлэг үнэт зүйл, зарчмыг дээдэлж чадвал нам жинхэнэ институт болж төлөвшинө. Институт болсон нам л тогтвортой бодлого хэрэгжүүлж, улс орны хөгжлийг урт хугацаанд чиглүүлж чадна.  Түүнчлэн хөдөлмөрлөсөнд илүү боломж олгодог нам байх болно. Хүчээ зориулсан, зарцуулсанд нь илүү боломж олгодог байна. Иргэдийнхээ итгэлийг олсон, даасанд нь илүү эрх, боломж өгдөг нам байх болно. Ардчиллын шинэ тэмүүллээр жигүүрлэсэн анд нөхөд та бүхэндээ амжилт, ялалт, сайн сайхан бүхнийг хүсэн ерөөе. Давхар ялалтын төлөө хамтдаа хичээцгээе” гэжээ. </div><div style="text-align:justify;">Хуралдааныг УИХ-ын гишүүн Ц.Туваан, Б.Жаргалан, Үндэсний бодлогын хорооны гишүүн Б.Отгонбат нар даргалан явуулав.  Хурлаар ҮБХ-ны гишүүдийн бүрэн эрхийг батламжилж, Улс төрийн зөвлөлийн 2026 оны дөрөвдүгээр сарын 07-ны өдрийн хурлаас санал болгосон ҮБХ-ны хуралдаанаар хэлэлцэх асуудлыг танилцуулж батлуулав.  Дугаар шилжих мөчид АН-ын ҮБХ-ны хурал Төрийн ордонд үргэлжилж томилгоотой холбоотой асуудлаа хэлэлцэж байв. Ерөнхий нарийн бичгийн дарга, дэд дарга нарыг сонгох бөгөөд дэд дарга нарыг сонгох үйл явц өрнөж байсан юм. АН-ын дэд даргад УИХ-ын гишүүн Ц.Мөнхбат, П.Мөнхтулга, Ч.Лодойсамбуу нарын хүмүүс өрсөлдөж байгаа гэсэн мэдээлэл гарсан. Харин АН-ын Ерөнхий нарийн бичгийн даргаар ЗГХЭГ-ын дарга асан Сэлэнгэ аймгийн АН-ын дарга С.Баярцогтыг сонгохоор талууд тохирсон гэх мэдээлэл ч байсан юм.  ҮБХ-ны хуралдаан хаалттай болсон юм.</div><div style="text-align:justify;"><b>АН-ын дарга О.Цогтгэрэлийг огцруулав</b></div><div style="text-align:justify;">Тэгвэл нөгөө талд АН-ын зарим гишүүд Онц их хурал зарлан хуралдуулав. Тус хурлаар нийт гурван асуудлыг хэлэлцэхээр батлав. </div><div style="text-align:justify;">1. Ардчилсан намын дарга О.Цогтгэрэлийг огцруулах</div><div style="text-align:justify;">2. Ардчилсан намын дотоод сонгууль бүхэлдээ хүчингүй болох хуулийн үндэслэл бий болсон. Хуулийн, ёс зүйн давж үл болох улаан шугам давсан. Мөнгөөр бороо орсон, тролл армиар санал өгүүлсэн, хүч түрсэн, хулгай луйвраар дүүрэн сонгууль болж өндөрлөсөн учир энэхүү хулгайн сонгуулийг бүхэлд нь хүчингүй болгох</div><div style="text-align:justify;">3. АН-ын дотоод сонгуулийг ҮБХ, Нийслэлийн намын хороо, дүүргийн намын хорооны гишүүдээс авсан хандив, хураамжийг хууль бус зарцуулж, хууль бусаар ашигласныг хүчингүй болгож буцаан олгох асуудлыг хэлэлцсэн юм.</div><div style="text-align:justify;">Улмаар  жагсаалтын эхэнд багтсан, намын дарга О.Цогтгэрэлийг огцруулах асуудлыг гишүүд хэлэлцэж, хуралд оролцогчдын 95 хувийн саналаар огцруулах шийдвэрийг дэмжлээ. Ингэснээр Ардчилсан намын удирдлагын түвшинд томоохон өөрчлөлт хийх шийдвэр “Онц их хурал”-аас гарч байгаа бөгөөд цаашид намын дотоод зохион байгуулалт, удирдлагын асуудал хэрхэн шийдэгдэх нь анхаарал татаж байна.</div><div style="text-align:justify;">Уг хурлыг хуралдуулах болсон шалтгаан нь "Ардчилсан намын дотоод сонгууль бүхэлдээ хүчингүй болох хуулийн үндэслэл бий болсон. Хуулийн, ёс зүйн давж үл болох улаан шугам давсан. Мөнгөөр бороо орсон, тролл армаар санал өгүүлсэн, хүч түрсэн, хулгай луйвраар дүүрэн сонгууль болж өндөрлөсөн” гэж үзсэн юм.</div><div style="text-align:justify;">Мөн АН УИХ-ын бүлгийн болоод намын анхан шатны үүр хүртлээ бүх шатандаа хоёр тал болон хуваагдсан. Энэ хуваагдал ирэх хоёр сонгуулийн үр дүнг шууд илтгэж байгаа нь ойлгомжтой. Тиймээс Ардчилсан намын гишүүд Онц их хурлаа хийж энэхүү хулгайн сонгуулийг бүхэлд нь хүчингүй болгох, улмаар намын дарга О.Цогтгэрэлийг огцруулах зэрэг асуудлыг хөндсөн бшэд. Тэд О.Цогтгэрэлийг ҮБХ-ийн бүрэлдэхүүнд ноцтой зөрчил гарсан гэж үзсэн гэжээ. Тодруулбал, ҮБХ-ийг 378 гишүүнтэй бүрдүүлэхдээ өөрт ойр хүмүүсийг давамгай оруулсан, улмаар дотоод ардчиллыг алдагдуулсан гэлээ.</div><div style="text-align:justify;"> </div><div style="text-align:justify;"><b>Т.БАТСАЙХАН</b></div><div style="text-align:justify;"><b>Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин</b></div><div style="text-align:justify;"><b>2026 ОНЫ ДӨРӨВДҮГЭЭР САРЫН 10. БААСАН ГАРАГ. № 68 (7810)</b></div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох   / Улс төр]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Mon, 13 Apr 2026 12:05:37 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Тэтгэврийн зөрүүг шийднэ</title>
<guid isPermaLink="true">http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2790</guid>
<link>http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2790</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-04/1775792255_5ujneigc66ego1k5iogchh8u08_b.jpg" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-04/medium/1775792255_5ujneigc66ego1k5iogchh8u08_b.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>130 мянган ахмадын тэтгэврийг шинэчлэн тооцож, нэмэгдүүлэхээр Засгийн газар ажиллаж байна. Тодруулбал шударга бус тогтоогдсон тэтгэврийг засна, инфляцтай уялдуулж нэмэхээр болжээ.</div><div style="text-align:justify;">Итгэлцүүр шинэчилнэ гэдэг нь ахмадуудын тэтгэврийг дахин бодно гэсэн үг. Монголд тэтгэврийн хэмжээг тогтоохдоо тухайн хүний ажиллаж байсан үеийн цалин, тухайн үеийн эдийн засгийн нөхцөлтэй уялдуулж тодорхой коэффициент буюу итгэлцүүр ашигладаг. Гэвч өмнөх жилүүдэд энэ итгэлцүүр харилцан адилгүй байсан учраас ижил ажил хийж байсан хүмүүсийн тэтгэвэр хоорондоо зөрүүтэй тогтоогдсон тохиолдол олон бий. Иймээс одоо яригдаж буй шинэчлэл нь хуучин бага үнэлгээг засаж, тэтгэврийг өнөөгийн нөхцөлд ойртуулж дахин тооцно гэсэн санаа юм. Өөрөөр хэлбэл, бага тогтоогдсон тэтгэврийг нэмэгдүүлж, авах ёстой хэмжээнд хүргэнэ гэж ойлгож болно. Мөн 130 мянган ахмад шударга бус тэтгэвэр авч байна гэдэг нь дээрх зөрүүтэй холбоотой. Зарим нь өмнө, зарим нь хожуу тэтгэвэрт гарснаас шалтгаалан адил хөдөлмөр эрхэлж байсан ч өөр өөр хэмжээний тэтгэвэр авч байгаа нь энэ асуудлын гол шалтгаан болжээ. Харин инфляцтай уялдуулна гэсэн нь тэтгэврийг цаашид тогтмол нэмэх бодлоготой холбоотой. Үнийн өсөлт нэмэгдэхийн хэрээр тэтгэврийн худалдан авах чадвар буурдаг. Тиймээс инфляцын түвшинд тохируулан тэтгэврийг үе шаттай нэмдэг тогтолцоонд шилжинэ гэсэн үг юм.</div><div style="text-align:justify;">Товчхондоо, энэ бодлого хэрэгжвэл:</div><ul><li style="text-align:justify;">Бага тэтгэвэртэй ахмадуудын орлого нэмэгдэнэ</li><li style="text-align:justify;">Тэтгэврийн зөрүү багасна</li><li style="text-align:justify;">Цаашид үнэ өсөх бүрт тэтгэвэр дагаж нэмэгддэг тогтолцоо бүрдэнэ</li></ul><div style="text-align:justify;">Гэхдээ энэ бүхэн бодит ажил хэрэг болохын тулд хууль, төсөв, хэрэгжилтийн нарийвчилсан шийдэл шаардлагатай хэвээр байна. Одоогоор энэ нь бодлогын түвшинд яригдаж байгаа төдий бөгөөд яг хэзээнээс, ямар хэмжээгээр нэмэгдэх нь тодорхой болоогүй байгаа юм.</div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох    / Эдийн засаг    / Нийгэм]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Fri, 10 Apr 2026 11:37:12 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх Налайх дүүрэгт ажиллаж байна</title>
<guid isPermaLink="true">http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2788</guid>
<link>http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2788</link>
<description><![CDATA[<a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-04/1775629817_1775617115received_1709538966877160.jpg" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-04/medium/1775629817_1775617115received_1709538966877160.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Ухнаагийн Хүрэлсүх нийслэлийн Налайх ажиллаж иргэдтэй уулзлаа. Ерөнхийлөгчийг дүүргийн төв талбайд]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох     / Дүүргийн мэдээ     / Цаг үе]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Wed, 08 Apr 2026 14:29:46 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Гадаад улсын иргэдтэй бүлэглэн гэмт хэрэг үйлддэг байж болзошгүй этгээдүүдүүдийг шалгаж байна</title>
<guid isPermaLink="true">http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2786</guid>
<link>http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2786</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-04/1775030701_e33aedb2064639bda8aed137a1369e52_x3.jpg" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-04/medium/1775030701_e33aedb2064639bda8aed137a1369e52_x3.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>Гадаад улсын иргэдтэй бүлэглэн иргэдийн төлбөрийн картын цахим мэдээллийг олж, гэмт хэрэг үйлддэг бүлэг этгээдэд холбогдох хэргийг Кибер гэмт хэрэгтэй тэмцэх газарт шалгаж байна.</div><div style="text-align:justify;">Тодруулбал, Ц нарын бүлэг этгээд нь арилжааны банкны ПОС төхөөрөмж ашиглан иргэд, аж ахуйн нэгж, байгууллагуудад хуурамч орлогын гүйлгээ хийж, их хэмжээний хохирол учруулсан байж болзошгүй байна.</div><div style="text-align:justify;">Иймд иргэд, аж ахуйн нэгж, байгууллагууд та бүхэн хөрөнгө оруулалтын эх үүсвэр, үйл ажиллагааны бодит байдлыг сайтар нягталж, баталгаажуулсны үндсэн дээр хамтран ажиллах, “хөрөнгө оруулалт” нэрээр олон улсын банкны карт ашиглах санал ирсэн тохиолдолд онцгой анхаарал хандуулж шалгах, мөн хувийн болон банкны картын мэдээллээ бусдад дамжуулахгүй байхыг анхаарна уу.</div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох      / Мэдээ мэдээлэл]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Wed, 01 Apr 2026 16:04:13 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Ерөнхийлөгчийг дөрвөн жилээр хоёр удаа сонгох уу?</title>
<guid isPermaLink="true">http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2785</guid>
<link>http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2785</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><i><b><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-04/1775015380_u_hrelshiyn-sder-parlamentyn-tanhimd_b.png" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-04/medium/1775015380_u_hrelshiyn-sder-parlamentyn-tanhimd_b.png" alt="" class="fr-dib"></a><br>“Зургаан жил  нэг удаа” гээд байсан чинь... Улстөр заримдаа их хоржоонтой, хөгийн юм...</b></i></div><div style="text-align:justify;">2019 онд бид Үндсэн хуульдаа гар хүрч, Ерөнхийлөгчийг зургаан жилээр нэг удаа сонгоно гэж шийдсэн. Тэр үед гоё үгс их явж байлаа...  “популизмаас сална”, “эрх мэдэл төвлөрөхгүй”, “дахин сонгогдох гэж улайрахгүй Ерөнхийлөгчтэй болно” гэх мэт. Өөрөөр хэлбэл, төрийн тэргүүн маань дараагийн сонгуулийн төлөө биш, улс орны төлөө ажиллах боломж бүрдэнэ гэсэн найдвар. Гэтэл өнөөдөр тэр найдвар маань өөрөө Үндсэн хууль зөрчсөн байж магадгүй гээд л яригдаж эхэллээ.</div><div style="text-align:justify;">Үндсэн хуулийн цэц уг заалтыг зөрчилтэй гэж үзсэн нь улс төрийг хөдөлгөөнд оруулчихлаа. Одоогийн Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх 2021 онд сонгогдсон. Хэрэв хуучин заалт хэвээр бол 2027 онд бууна, дахин нэр дэвшихгүй. Өөрөө ч тэгж хэлж байсан.</div><div style="text-align:justify;"><i><b>Гэхдээ боломж гарвал амлалт бол түй ч хамаа алга болж...</b></i></div><div style="text-align:justify;">Сүүлийн үед “дөрвөн жилээр хоёр удаа” гэсэн хувилбар хааяа нэг цухалзаад байгаа. Хэрэв энэ хувилбар бодит болбол юу болох вэ?</div><div style="text-align:justify;">Товчхондоо одоогийн Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх дахин нэр дэвших зам нээгдэнэ. 2019 онд дахин сонгогдохгүй байя гэж өөрсдөө шийдсэн систем, 2026 он гэхэд “за жаахан бодоод үзье” гэдэг дээрээ ирчихэж... Дүрмээ өөрчилж тоглолтоо үргэлжлүүлэх гэж байна уу? “хааны суудал дулаахан юм чинь, дөрвөн жилээр хоёр удаа гэдэг нь титмээ удаан зүүх шинэ арга биш биз?” Иргэний сонгох, сонгогдох эрхийг хязгаарласан гэж үзэх онолын боломж бий. Хэрэв Цэц яг энэ өнцгөөс дүгнэсэн бол түүнийг шууд буруутгах аргагүй. Гэхдээ улс төр гэдэг “зөв эсэх”-ээр хэмжигдэхгүй. Яагаад яг сонгуулийн мөчлөг ойртож байгаа энэ үед вэ? Яагаад яг одоогийн Ерөнхийлөгчийн хугацаатай давхцаж энэ асуудал сөхөгдөв? Хэрэв үнэхээр “дөрвөн жилээр хоёр удаа” гэдэг хувилбар батлагдвал 2019 оны реформын гол утга үндсэндээ алга болох төдийгүй, тэр үед ердөө л өрсөлдөгчөө унагах гэсэн зорилгоор эцэг хуулинд гар хүрсэн таамаг үнэн болж таарлаа.</div><div style="text-align:justify;"><br></div><div style="text-align:justify;">https://www.shuud.mn/a/561620</div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох       / Улс төр]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Wed, 01 Apr 2026 11:49:20 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>УИХ-ын даргаас Н.Учралын чөлөөлөгдөх хүсэлтийг чуулганы 101 гишүүнээс 81 нь дэмжлээ</title>
<guid isPermaLink="true">http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2784</guid>
<link>http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2784</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><b><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-03/1774840103_9f19ed36a735d3a92373d70916fd37be.jpg" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-03/medium/1774840103_9f19ed36a735d3a92373d70916fd37be.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>Н.Учралын УИХ-ын даргаас чөлөөлөгдөх хүсэлтийг ТББХ дэмжсэн. Үүний дараа сая чуулганы хуралдаанаар хэлэлцэж 101 гишүүнээс 81 нь дэмжлээ.</b></div><div style="text-align:justify;">Чуулганы үеэр сөрөг хүчний намын гишүүдийн зүгээс асуулт асууж, үг хэллээ.</div><div style="text-align:justify;">Энэ үеэр <b>УИХ-ын дарга Н.Учрал</b> "Хэдий богино хугацаа ч гэсэн парламентын дархлааг бэхжүүлэх, үйл ажиллагааг дэвшилтэд технологийг ашиглах шилжилтүүдэд анхаарч, ахиц гаргалаа. Таван нам, эвслээс бүрдсэн парламентын дарга бол төвч байр суурьтай, олон талын оролцоог хангаж, эрүүл ухаалаг мэтгэлцээнийг өрнүүлэх бололцоог хангах нь эрхэм чухал үүрэг. Үүнд санаачилгатай ажиллахыг хичээсэн. Сөрөг хүчний шаардлагыг манай нам эрүүлээр хүлээн авч ярилцаж, улстөрийн шийдвэрээ гаргасан" гэлээ.</div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох        / Улс төр]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Mon, 30 Mar 2026 11:07:50 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Л.Энх-Амгалан, Б.Найдалаа нарын томилгоог пүрэв гарагт танилцуулна</title>
<guid isPermaLink="true">http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2782</guid>
<link>http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2782</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-03/1774405802_ed7e7f473f2c9b648de7f0d5aa467b1d.jpg" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-03/medium/1774405802_ed7e7f473f2c9b648de7f0d5aa467b1d.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>Боловсролын сайд П.Наранбаяр, Эрчим хүчний сайд Б.Чойжилсүрэн нар өөрийн хүсэлтээр чөлөөлөгдөх хүсэлтээ өгсөнтэй холбогдуулан П.Наранбаярын оронд Л.Энх-Амгаланг, Б.Чойжилсүрэнгийн оронд Б.Найдалааг томилохоор болсон.</div><div style="text-align:justify;">Эдгээр томилгоог өнгөрсөн долоо хоногт УИХ-ын чуулганаар танилцуулах байсан АН-ын бүлгийн бойкот, МАН-ын бүлгийн ирцээ бүрдүүлж чадахгүй байдлаас болж хойшилсон. Тэгвэл энэ долоо хоногийн пүрэв гарагт чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар танилцуулахаар төлөвлөжээ. </div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох         / Мэдээ мэдээлэл]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Wed, 25 Mar 2026 10:29:49 +0800</pubDate>
</item><item>
<title>Налайх дүүргийн эрүүл мэндийн төв болон дулааны станцын санхүүжилтийг шийдвэрлэхээр боллоо</title>
<guid isPermaLink="true">http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2781</guid>
<link>http://nalaikh.nutag.mn/index.php?newsid=2781</link>
<description><![CDATA[<div style="text-align:justify;"><a class="highslide" href="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-03/1774247571_plvc.jpg" target="_blank"><img src="https://nutag.mn/uploads/posts/2026-03/medium/1774247571_plvc.jpg" alt="" class="fr-dib"></a><br>Монгол Улсын Ерөнхий сайд Г.Занданшатар Налайх дүүрэгт (2026-03-22) ажиллаж, дүүргийн удирдлагуудтай уулзалт хийлээ.</div><div style="text-align:justify;">Ерөнхий сайд эхлээд тус дүүргийн Эрүүл мэндийн төвийн барилга, эмнэлгийн тусламж үйлчилгээний байдалтай танилцсан. Дүүргийнхээ 42 мянган хүн амд үйлчилдэг тус төв амбулатори, хэвтэн эмчлүүлэх тусламж, яаралтай тусламж, эх, барих, хүүхдийн тусламж эмчилгээ үзүүлдэг, эрүүл мэндийн хоёрдугаар шатлалын эмнэлэг юм.</div><div style="text-align:justify;">1954-1987 онд баригдсан, тус тусдаа байршил бүхий хэд хэдэн барилгатай, зарим барилгад нь мэргэжлийн хяналтаас ашиглах боломжгүй гэсэн дүгнэлт гаргажээ.</div><div style="text-align:justify;">Налайх дүүрэг нь авто замын огтлолцолд байрлалтай учраас осол гэмтлийн шалтгаант тусламж багагүй хувийг эзэлдэг, яаралтай тусламжийн ачаалал өндөр ажээ. Тус дүүргийн удирдлагууд Азийн хөгжлийн банкны зээлээр хэрэгжих “Аймгуудын эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээг сайжруулах, бэхжүүлэх төсөл”-д хамрагдах хүсэлтэй байгаагаа илэрхийлэв.</div><div style="text-align:justify;">Ерөнхий сайд дүүргийн удирдлагуудтай хийсэн уулзалтын үеэр иргэдэд ойр, чанартай эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээ үзүүлэхийн тулд эмнэлгийн хүчин чадлыг нэмэгдүүлэх, хүний нөөцийг бэхжүүлэх, тоног төхөөрөмжийн шинэчлэлийг эрчимжүүлэх хэрэгтэйг тэмдэглэлээ.</div><div style="text-align:justify;">Гадаадын зээл, тусламжийн хүрээнд шийдвэрлэх боломжийг судлан Азийн хөгжлийн банкны зээлээр хэрэгжих “Аймгуудын эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээг сайжруулах, бэхжүүлэх” төслөөр Налайх дүүргийн хүн амын хэрэгцээ шаардлагад үндэслэн шинэ эмнэлгийн барилгыг төлөвлөн шийдвэрлэхийг Эрүүл мэндийн сайдад үүрэг болголоо.</div><div style="text-align:justify;">Мөн дулааны дулааны шугам сүлжээ, цахилгааны дэд станцын өргөтгөл, цахилгаан дамжуулах агаарын сүлжээ барихад шаардлагатай хөрөнгийг олон улсын банк, санхүүгийн байгууллагын эх үүсвэрээр 2026 онд шийдэх боломжийг судлан Засгийн газарт танилцуулахыг холбогдох албан тушаалтнуудад даалгав.</div><div style="text-align:justify;"> </div><div style="text-align:justify;"><img alt="" src="https://mongolia.gov.mn/storage/posts/March2026/viber_image_2026-03-22_19-38-01-505.jpg" class="fr-fic fr-dii"></div><div style="text-align:justify;"> </div><div style="text-align:justify;">Дулааны станцын техник, технологи нь хуучирч, үр ашиггүй ажиллаж байгаа нь дүүргийн хамгийн том бэрхшээл болжээ.</div><div style="text-align:justify;">Налайх дүүргийн Дулааны станц нь 1995 онд ашиглалтад орсон, гурван зуухтай. 46.2 Гкал/ц хүчин чадалтай бөгөөд одоо холбогдсон хэрэглэгчдийн ачаалал 48.6 Гкал/ц болж, шинээр хүлээгдэж буй хэрэглээ нь 11.9 Гкал/ц байна.</div><div style="text-align:justify;">Эрчим хүчний яамнаас өгсөн мэдээллээр дулааны станцын өргөтгөл шинэчлэлт, шинэ эх үүсвэр барих ТЭЗҮ-д таван зуухтай, нийт 216 МВт-ын хүчин чадалтай дулааны станцыг 100.5 тэрбум төгрөгийн хөрөнгө оруулалтаар барих тооцоо хийгджээ. 2026 оны улсын төсөвт Налайх Дулааны шинэ эх үүсвэр барих эхний ээлжийн төсөл, арга хэмжээг 55.7 тэрбум төгрөгөөр санхүүжүүлэхээр тусгагдсан байна.</div><div style="text-align:justify;"> </div><div style="text-align:justify;"><img alt="" src="https://mongolia.gov.mn/storage/posts/March2026/viber_image_2026-03-22_19-38-02-347.jpg" class="fr-fic fr-dii"></div><div style="text-align:justify;"> </div><div style="text-align:justify;">Уулзалтын үеэр Налайх дүүргийн хөгжлийн ерөнхий төлөвлөгөөг дүүргийн удирдлагууд танилцууллаа. Тус дүүрэг уул уурхай болон аялал жуулчлалын чиглэлээр хөгжих боломжтой бүс нутаг. Эдийн засгийн тусгай бүс болгон хөгжүүлэхэд дүүргийн удирдлага санаачилгатай, хамтран ажиллахыг Ерөнхий сайд уриаллаа.</div><div style="text-align:justify;"> </div><div style="text-align:justify;"><img alt="" src="https://mongolia.gov.mn/storage/posts/March2026/viber_image_2026-03-22_19-37-34-908.jpg" class="fr-fic fr-dii"></div><div style="text-align:justify;"><img alt="" src="https://mongolia.gov.mn/storage/posts/March2026/viber_image_2026-03-22_19-37-20-337.jpg" class="fr-fic fr-dii"></div>]]></description>
<category><![CDATA[Онцлох          / Дүүргийн мэдээ          / Цаг үе]]></category>
<dc:creator>zulaa</dc:creator>
<pubDate>Mon, 23 Mar 2026 14:32:24 +0800</pubDate>
</item></channel></rss>